Vergunning voor lichtreclame in België: Vlaanderen, Wallonië en Brussel

Je plant een tekst boven de ingang, een lichtbak aan de gevel of een uithangbord dat de straat in steekt? Dan komt vroeg of laat de vraag naar de vergunning. In België is ruimtelijke ordening een bevoegdheid van de gewesten: in Vlaanderen, Wallonië en Brussel gelden andere regels, en je gemeente kan ze nog verder invullen. Deze gids laat per gewest zien wanneer lichtreclame een vergunning nodig heeft, waar de overheid op let en hoe je de aanvraag voorbereidt. Een overzicht van de uitvoeringen vind je bij onze soorten gevelreclame en lichtreclame.

Kort samengevat

Voor lichtreclame aan de gevel heb je bijna altijd een vergunning nodig, behalve in Brussel, waar een deel van de uithangborden vrijgesteld is. In Vlaanderen is verlichte of lichtgevende reclame die zichtbaar is vanaf de openbare weg altijd omgevingsvergunningsplichtig; alleen niet-lichtgevende zaakgebonden borden tot 4 m² zijn vrijgesteld. In Wallonië vraagt het plaatsen van een uithangbord een stedenbouwkundige vergunning (permis d'urbanisme), in een vereenvoudigde procedure met beperkte impact en zonder architect. In Brussel zijn uithangborden in principe vrijgesteld als ze aan de GSV voldoen, behalve in het verbodsgebied, bij beschermd erfgoed of bij een afwijking. Je eerste aanspreekpunt is altijd de dienst omgeving of stedenbouw van je gemeente.

Wat geldt als uithangbord?

Een uithangbord is een opschrift, vorm of afbeelding op een gebouw die verwijst naar de activiteit die er plaatsvindt: je bedrijfsnaam, je logo of allebei, op het pand waar je werkt. De Vlaamse regels spreken van een zaakgebonden publiciteitsinrichting: reclame voor een actieve zaak op die locatie, zoals de naam, het logo of de belangrijkste producten. Doosletters, een lichtbak, een uithangbord en een gevelpaneel vallen daar allemaal onder.

Het onderscheid is belangrijk, want reclame voor een merk of product zonder band met de plek valt in alle drie de gewesten onder strengere regels. Deze gids gaat alleen over reclame aan je eigen zaak. Of het bord oplicht of niet, maakt wel veel uit, vooral in Vlaanderen.

Vlaanderen: omgevingsvergunning en Publiciteitsverordening

In Vlaanderen is het plaatsen van een uithangbord een stedenbouwkundige handeling waarvoor je een omgevingsvergunning nodig hebt (Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening en het Omgevingsvergunningendecreet). Het Vrijstellingenbesluit (artikel 9) stelt alleen niet-lichtgevende zaakgebonden publiciteit vrij die aan een vergund gebouw hangt, met een totale oppervlakte van maximaal 4 m² per zaak. Een verlicht of vrijstaand bord is dus altijd vergunningsplichtig.

Sinds 1 januari 2024 geldt bovendien de gewestelijke Publiciteitsverordening van 12 mei 2023 voor alle reclame die vanaf de openbare weg herkenbaar is. Voor zaakgebonden reclame aan een gebouw zijn dit de belangrijkste regels:

  • Evenwijdig met de gevel: het bord steekt niet uit buiten het gevelvlak of de kroonlijst.
  • Haaks op de gevel (uithangbord) of boven de kroonlijst: samen maximaal 10 % van de oppervlakte van die gevel.
  • Op het dak: maximaal 2,5 m boven de kroonlijst.
  • Verlichting: de weggebruiker mag niet verblind worden, en het bord mag de zichtbaarheid van verkeersborden niet hinderen.
  • Knipperen: knipperende of flitsende reclame mag alleen als ze enkel zichtbaar is vanaf straten zonder of met heel beperkt gemotoriseerd verkeer, zoals een winkelwandelstraat.

Gemeenten mogen deze regels aanvullen met een eigen stedenbouwkundige verordening, en veel steden doen dat voor hun winkelstraten. Je dient de aanvraag digitaal in via het Omgevingsloket. Langs een gewestweg kan het advies van de wegbeheerder nodig zijn.

Wallonië: stedenbouwkundige vergunning met beperkte impact

In Wallonië rekent het Code du Développement territorial (CoDT) het plaatsen van een of meer uithangborden tot de handelingen waarvoor een stedenbouwkundige vergunning nodig is (artikel D.IV.4). De lijst in artikel R.IV.1-1 deelt het plaatsen van uithangborden wel in bij de handelingen met beperkte impact (impact limité), waarvoor geen architect verplicht is. Je hebt dus een vergunning nodig, maar het dossier is lichter dan bij bouwwerken.

Volgens de Waalse administratie (SPW) gelden stickers, affiches of schilderingen aan de binnenkant, ook op of achter een etalageruit, niet als uithangbord. Een bord aan de gevel is dat wel. Afhankelijk van je gemeente kunnen een gemeentelijke stedenbouwkundige gids, een beschermingsperimeter of een beschermd gebouw extra eisen stellen aan formaat, materiaal of verlichting. Vraag het na bij de gemeente voor je bestelt.

Brussel: GSV titel VI en vrijstellingen

In het Brussels Hoofdstedelijk Gewest geldt titel VI van de Gewestelijke Stedenbouwkundige Verordening (GSV), “Reclame en uithangborden”, voor alle uithangborden die zichtbaar zijn vanaf de openbare ruimte. De verordening deelt het gewest op in gebieden (verbodsgebied, beperkt, algemeen en uitgebreid gebied) met telkens andere regels. Het besluit van 13 november 2008 over de vrijstellingen van vergunning (artikel 25) stelt het plaatsen van uithangborden vrij, op voorwaarde dat er geen afwijking van de GSV, een gemeentelijke verordening of een plan nodig is, en behalve:

  • voor uithangborden in het verbodsgebied van de GSV;
  • voor uithangborden in een vrijwaringszone of, bij gebrek daaraan, binnen 20 m van een beschermd goed of een goed op de bewaarlijst.

De GSV bepaalt onder meer een maximale uitsprong van 25 cm voor een bord evenwijdig met de gevel en beperkt het aantal, de hoogte en de uitsprong van haaks geplaatste borden. In het strengste gebied mag een lichtgevend bord evenwijdig met de gevel alleen uit uitgesneden letters of tekens bestaan, en mag een haaks bord er niet lichtgevend zijn. Etalages mogen tot 50 % beplakt worden. Is een vergunning nodig, dan wordt die voor een beperkte duur afgegeven. Er wordt al enkele jaren aan een nieuwe GSV gewerkt: controleer de geldende versie bij urban.brussels of je gemeente.

Waar de gemeente op let, in alle drie de gewesten

  • het uiterlijk: past het bord bij het gebouw en het straatbeeld, qua formaat, kleur en plek op de gevel?
  • veiligheid: stevige bevestiging, voldoende vrije hoogte boven het voetpad bij een uithangbord, geen hinder voor het verkeer;
  • licht: geen verblinding en geen hinder voor de woningen in de buurt;
  • erfgoed: een beschermd gebouw, een beschermingszone of een historisch stadsgezicht.

De lichtwerking is dus het punt waarop lichtreclame meer opvalt dan een onverlicht bord. Een dimbare voeding of een tijdschakeling helpt bij de aanvraag. Bij LED-neon zit een dimmer met afstandsbediening er standaard bij.

Beschermd erfgoed en historische centra

Is je pand beschermd, of ligt het in een beschermingszone, dan gelden in alle drie de gewesten extra regels en adviezen: het agentschap Onroerend Erfgoed in Vlaanderen, het AWaP in Wallonië en urban.brussels in Brussel. Reken op een langere doorlooptijd en strengere eisen.

In zulke straten worden losse doosletters of uitgesneden letters, die de gevel zichtbaar laten, vaak makkelijker aanvaard dan een lichtbak. Ook de bevestiging telt: een montagerail met weinig bevestigingspunten is beter te verdedigen dan tientallen boorgaten in oude natuursteen.

Zo bereid je de aanvraag voor

  1. Informeer bij de gemeente. Vraag welke regels in jouw straat gelden, of er een gemeentelijke verordening voor reclame is en of je pand beschermd is of in een beschermingszone ligt.
  2. Vraag de eigenaar. De gevel is meestal niet van jou. Vraag de schriftelijke toestemming van de eigenaar of de mede-eigendom voordat je geld in de aanvraag steekt.
  3. Stel de stukken samen. Gemeenten vragen doorgaans een inplantingsplan, een tekening op schaal met alle maten, de hoogte boven het voetpad, materialen, kleuren en tekst, informatie over de verlichting en foto's van de gevel voor en na, of een fotomontage.
  4. Dien de aanvraag in. In Vlaanderen via het Omgevingsloket, in Wallonië en Brussel bij je gemeente, op de manier die zij aangeeft.
  5. Pas monteren na de beslissing. Plan buffer in, zeker als er een advies over erfgoed of van de wegbeheerder nodig is. Hoe de montage daarna verloopt, laat onze handleiding voor het monteren van lichtreclame zien.

Bij stap 3 helpen we je. Bij elke offerte krijg je een maattekening en een visualisatie van je bord op de foto van je gevel. Beide kun je voor de aanvraag gebruiken. We starten de productie pas als je het ontwerpvoorbeeld hebt goedgekeurd. Je kunt dus eerst de vergunning afwachten en daarna goedkeuren.

Uithangbord, lichtbak, letters: waar de gemeente per uitvoering op let

Een verlicht uithangbord steekt uit boven de openbare ruimte. Hier gaat het om de uitsprong, de vrije hoogte boven het voetpad en de verkeersveiligheid. In Vlaanderen telt het mee voor de 10 % van de gevel; in Brussel beperkt de GSV het aantal en de afmetingen.

Een lichtbak op maat licht op als één vlak. Dat valt sterk op, en in historische centra is een lichtbak vaak beperkt. Een variant met een donkere achtergrond, waarbij alleen tekst en logo oplichten, oogt 's avonds rustiger. Welke uitvoering bij je gevel past, vergelijken we in de gids lichtbak of doosletters.

Losse doosletters met LED, frontverlicht of met halo, laten de gevel ertussen zichtbaar. Dat wordt in beschermde straten vaak het best aanvaard. Complete verlichte gevelreclame met paneel, letters en raambelettering plan je het best als geheel en dien je in één aanvraag in.

Gemeentebelasting op uithangborden

Sommige Belgische gemeenten heffen een belasting op uithangborden of op lichtreclame. Bedragen en vrijstellingen staan in het gemeentelijke belastingreglement. Vraag het na samen met de vergunning, zodat je het kunt inplannen.

Veelgestelde vragen

Wat gebeurt er als ik zonder vergunning monteer?

Een bord zonder de vereiste vergunning is een bouwovertreding (stedenbouwkundige inbreuk). De overheid kan eisen dat je het regulariseert of verwijdert, en er zijn sancties mogelijk. Vooraf navragen kost je één telefoontje, een gedemonteerd bord een stuk meer.

Heb ik voor een bord binnen een vergunning nodig?

Voor een logo bij de receptie of een neonbord in de bar dat je vanaf de straat niet ziet, in de regel niet. Voor een lichtgevend bord achter de etalage dat naar buiten moet werken, hangt het antwoord af van gewest en gemeente: in Wallonië geldt wat binnen is aangebracht niet als uithangbord, in Vlaanderen en Brussel kijken de regels naar wat zichtbaar is vanaf de openbare weg. Vraag het na bij je gemeente voor je bestelt.

Moet ik de vergunning zelf aanvragen?

Ja, jij als uitbater of de eigenaar met jouw akkoord. De technische stukken over het bord krijg je van ons.

Geldt de vergunning nog als ik later het logo wijzig?

Een wezenlijke wijziging van het bord kan een nieuwe aanvraag vragen. Vervang je alleen het front van een lichtbak bij gelijk formaat, vraag dan even na of je gemeente dat als wijziging ziet.

Deze gids is geen juridisch advies. Bindend is altijd de informatie van je gemeente.

Bronnen

Bronnen gecontroleerd op 5 oktober 2026.

Je bord, klaar voor de aanvraag

Stuur ons je logo en een rechte foto van je gevel via het gratis ontwerpvoorbeeld. Je krijgt een visualisatie op je eigen gebouw, de maten en een offerte, en daarmee alles wat de gemeente wil zien. Wat je bord kost, hangt af van uitvoering en formaat; wat de prijs bepaalt, leggen we uit in een aparte gids. Meer antwoorden vind je in de veelgestelde vragen over lichtreclame.

Terug naar blog